Eigenzinnigheid

Er is een deugd waarop ik gesteld ben, één enkele. Zij heet eigenzinnigheid. - Van al die vele deugden waarover wij in boeken lezen en leraren horen praten, kan ik niet zo'n hoge dunk hebben. En toch zou je al die deugden die de mens heeft bedacht, onder één enkele naam kunnen samenvatten. Deugd is: gehoorzaamheid. De vraag is alleen wie men gehoorzaamt. Ook eigenzinnigheid is namelijk gehoorzaamheid. Maar alle andere, zo zeer geliefde en geloofde deugden zijn gehoorzaamheid aan wetten die door mensen gegeven zijn. Enkel en alleen de eigenzinnigheid is het die niet naar deze wetten vraagt. Wie eigenzinnig is gehoorzaamt aan een andere wet, één enkele, absoluut heilige, de wet in jezelf, de zin van het 'eigene.'

Aldus Hermann Hesse, een van de schrijvers die mij het meest inspireert. De mooiste definitie van eigenzinnigheid die ik ooit ben tegengekomen. Hij omschrijft het op een manier die ik alleen maar kan beamen en perfect datgene wat ik nastreef in dit leven weerspiegelt.

Wat ik geloof 

Het geloof dat ik bedoel, is niet makkelijk onder woorden te bren­gen. Men zou het ongeveer zó kunnen uitdrukken: ik geloof dat, ondanks de klaarblijkelijke onzin, het leven toch een zin heeft; ik leg mij erbij neer deze hoogste zin met het verstand niet te kunnen vatten; ik ben echter bereid hem te dienen, ook al zou ik mijzelf daarbij moeten opofferen.
De stem van deze zin hoor ik in mijzelf, in de ogenblikken waarin ik werkelijk en helemaal levend en wakker ben.
Wat het leven in deze ogenblikken van mij verlangt, wil ik trachten te verwerkelijken, ook als het tegen de gangbare wetten en modes in gaat.
Dit geloof kan men op geen enkele wijze bevelen of zichzelf ertoe dwingen. Men kan het enkel beleven.
Evenals de christen de 'genade' niet kan verdienen of krijgen door geweld of list, maar ze enkel beleven in het geloof.
Wie dit niet kan, zoekt zijn geloof dan maar bij de kerk, of bij de wetenschap, of bij de nationalisten of de socialisten, of ergens anders waar men klaarge­maakte morele regels, programma's of recepten heeft.
Of een mens in staat is, of het zijn bestemming is de moeilijke en mooiere weg te gaan, die tot een eigen leven en zin leidt, dat kan ik niet beoordelen, zelfs niet als ik hem voor ogen zie.
De roep­stem komt tot duizenden, velen gaan een stuk van de weg, weinigen volgen hem tot over de grens van hun jeugd, en misschien gaat niemand hem wel tot het einde toe.
(Hermann Hesse; 1930)


Van deze stem aangaande de zin van het leven die hij niet in woorden kan vatten  ben ik mij ook bij tijd en wijle bewust. Zonder te weten wat mij tot deze overtuiging brengt, noem het een zekere intuïtie.  Maar op andere momenten ben ik even niet zo zeker meer en word ik overspoeld door gevoelens van leegte, de schijnbare zinloosheid van alles wat ik in het leven meemaak, alle beproevingen die ik doorsta. Waar moet dit uiteindelijk naartoe leiden vraag ik me dan af? Een vraag, waarbij ik me tevreden moet stellen hier mogelijk nooit een antwoord op te vinden. Ik volsta dan ook met een streven naar zelfverwezenlijking. Naar het beste wat ik uit mezelf en uit dit leven kan halen in dienstbaarheid. Eigenzinnigheid is mijn enig kompas.

Nathalie